Halit Paşa komutasındaki Şavşatlılar vatanlarının tek parçasını Ruslara vermemeye niyetliydi. Kaçan askerleri tekrar organize etmek gerçekten yüksek komuta ve askeri dehaya sahip bir komutan gerektiriyordu. Ve Halit Paşa bunu sağladı. Hiç beklenmedik anda bu kadar hızla teşkilatlanan Şavşatlılar ve askerler Rus kamplarına ağır darbeler veriyordu hem de ele geçirdikleri mühimmatı orduya gönderiyorlardı. Ruslar ne olduğunu anlamadan kesin olarak baktığı bu harekata güvenleri azalmıştı mühimmat ve asker kaybı rusların başındaki genç subayı(ismi bilinmiyor) tedirgin ediyordu. Bu yenilgiyi kabul edemiyordu. Bu sebeple son darbeyi vurmak amacıyla tüm ordusunu toplayıp hiç bilmedikleri ormanlık alanlarda dağlarda o koca orduyu yürüttü lakin Şavşatlılar oraları adı gibi bilirlerdi bu basit bir şey gibi dursada büyük avantajdı. Dağlardaki bu avantajı en iyi şekilde kullanan Halit Paşa son darbeyi vurmak isteyen ruslara asıl o son darbeyi vuracaktı. Sisli bir gecede Halit Paşa son saldırısını yapacaktı. Hiç bilmedikleri ormanlık dağlarda yürüyen ordu yollarını kaybetmişti. Tüm askerlerini yerleştiren halit paşa rusları araya sokacak ve yanlardan ateşe verecekti. Tedirgin olan ruslar hem yorgun hemde bitkin iken umut dolu ve cesur Şavşatlılar karşısında artık rusların şansı kalmıyordu kendilerinden çok daha düşük mühimmatı ve askeri olan bu orduya yenileceklerdi. Ve ruslar halit paşanın tam planladığı yerden geçmeye başladılar Halit Paşa askerleri öyle yerleştirmişki ruslar üzerlerine gelen mermilerin nerden geldiğini anlamadan koca ordunun yarısı silindi. Hatta ruslar kendilerinden büyük bir ordu ile savaştıklarını zannediyorlardı. Gece böyle devam etti sonunda nerdeyse hiç kayıp vermeyen Halit Paşa ile askerleri kazanmıştı. Zaferin ötesinde o zaman altın değerinde olan mühimmat ele geçirdiler. Bu zafer tüm kafkasyada kutlandı. Şavşatlılar dışında geri cekilen halk artvine gelmeye başladı. Bu zaferi Talat Paşaya Halit Paşa kendisi iletti en az Ruslar kadar şaşıran Teşkîlât-ı Mahsûsa liderleri çok büyük sevinç içerisindeydi.



Talat Paşa o gün Şavşatlıların ve Halit Paşanın bu zaferine şöyle karşılık verdi: Şavşatlilarin bu ve zaferi bizi çok mutlu etti onlara teşekkürümü iletin. şavşatlıların bu cesareti ve zaferi unutulmayacaktır.(basitlestirilmiş şeklide yazdım mektuptan sadece kısa bir kısım, devamını merak edenlere paylaşabilirim)

Hazırlayan :
- @mfurkaniristi

Politik Değildir - Non Political

Ruslar bu sefer çok daha büyük bir ordu ile kafkaslardan anadoluya giriş yapma planı yapıyorlardı. Birçok kez denedikleri bu harekat Teşkîlât-ı Mahsûsa lideri Halit Paşa tarafından bertaraf ediliyordu ama bu yeni düzenlenen ordu için anadoluya girişe kesin bir gözle bakılıyordu. Türk tarafında da durum aynıydı. Teşkîlât-ı Mahsûsa liderleri de Artvin için geri çekilme planları yapmaya başlamıştı. Halid Paşa ise savunma yapmayı istiyordu lakin bu isteği yöneticiler tarafından reddedildi. Şartlara bakılırsa savunma yapmak gerçekten yanlış bir karar olacaktı. Türk cephesinde mühimmat sıkıntısı bitmiyordu ve bunun üstüne çıkan bir salgın ile askerler ordudan kaçıyor ve geri çekilme isteğini komutanlarına iletiyordu. Etrafa dağılan askerleri tekrar bir araya getirmek mümkün olmadı. Ruslar Artvin'in sınırına dayandı. Artvin'de halk çoktan geri çekilmişti lakin savunma yapmak isteyen bir halk kalmıştı Savşatlılar.



Bu haber Teşkîlât-ı Mahsûsa liderlerine çabuk ulaştı. Liderler çoktan ümidi kesmişti. Şavşatlı bir bey Halit Paşa'nın yanına gitti Şavşatlılar ile Halit Paşa ilişkisi çok yüksekti Şavşatlı bey Halit Paşa'nın savunma isteğini biliyordu ve yardım etmek istiyordu lakin Halit Paşa bu isteği kabul etmedi. Ruslar sınırda bir kamp kurmuşlardı. Şavşatlı Teşkîlât-ı Mahsûsa üyeleri kendi aralarında teskilatlanarak kampa saldırdılar ve çok büyük bir mühimmat aldılar. 



Ruslar çok büyük bir yenilgi aldılar Türk cephesinin en çok ihtiyacı olduğu mühimmat Şavşatlılar tarafından fazlası ile karşılandı bunu haber alan Halit Paşa kararını verdi artık onu Büyük Efendi (Talat Paşa) bile geri döndüremezdi. Savunma yapacaktı. Şavşatlıları organize etti. Daha önceden kaçan askerleri de komutasına aldı artık ufakta olsa bir umut vardı. Halit Paşa Talat Paşa'dan izin aldı. Talat Paşa Halit Paşayı ikna etmeye çalıştı.( isteyen olursa bu mektuplaşmaları atabilirim.) Ikna olmayan Halit Paşayı görünce ve bu savunma isteğini görünce Talat Paşa gururlandı ve Halit Paşaya dualarını iletti.

Hazırlayan :
Politik Değildir - Non Political

 1-İngilizler, hükumetin başarılı politikası sayesinde savaşmaya çok kararlı hale geldi.

2-İngiltere, halkı bir şekilde emniyete almak için çok iyi calıştı metrolar sığınak olarak kullanıldı.


3-Almanlar her ne kadar savaşta olsalar da halkın savaşa isyan etme olasılığından kaçınmak için sivil harcamalara ciddi öncelikler verdiler, savaş baslangıcında çok fazla düşman olsuğu için ciddi artışlar yapsalarda Fransa'nın düşünşünden sonra 1944 yılına kadar ayırabileceklerinin çok altında bir bütçeyle orduyu donattılar. Bunu aşşağıdaki görselden ülkelerin uçak üretim adetlerinden anlayabilirsiniz.(Kaynak: Wikipedia)


4-İngilizler radar teknolojisinde gelişmiş durumdaydılar ve ellerindeki uçakları maksimum verimde kullandılar.

5-Savaş Britanya üzerinde olduğu için Alman uçakları oraya gidene kadar depolarındaki yakıtın ciddi miktarını tükettiler ve havada çok kalmadan geri dönmek zorunda kaldılar.

6-Savaşta İngilizler avcı uçakları kullandılar, Almanlarsa avcı ve bombardıman uçakları 1 bombardıman uçağının maliyetinin avcı uçağından çok daha fazla olması Almanya tarafını daha çekinceli hale getirdi.

7-Hava şartlarının kötü olması da Almanlar için ciddi bir dezavantaj teşkil etti.

Hazırlayan :
Politik Değildir - Non Political



Almanya'nın taarruzu sonrası Fransa'nın düşmesi, Avrupa'da Almanya ile Britanya'yı baş başa bıraktı. Almanlar İngilizlerin savaştan kaçacağını düşünse de öyle olmadı. Almanlar için savaşı bitirmek için tek yol kaldı o da Britanya'yı savaş dışı bırakmak. Olası bir askeri harekat için zaten geçmişten beri çok ciddi bir istihbarat toplanmıştı ama Fransa'daki çok hızlı gelen zafer ve savaşın planlandığından erken başlaması işleri çıkmaza soktu. Kara Kuvvetleri ve Deniz Kuvvetleri bir türlu anlaşamadı. Deniz Kuvvetleri dar bir alana yapılacak bir çıkarmada güvenliği sağlama şansımız var ama geniş alanda yok diyordu, Kara Kuvvetleriyse böyle bir harekatı intihar olarak adlandırdı. H*tler'in de olası bir yenilgide ciddi kayıp vermekten çekinmesi ve Hermann Göring'in Hava Kuvvetleriyle ilgili uçuk vaatleri sayesinde bir çıkarma harekatından kaçınıldı ve İngilizlerin bombardımanlarla pes ettirilmesine karar verildi.



Başta yalnızca askeri hedefler vuruluyordu ama bir bombardıman uçağı yanlışlıkla sivil bir hedefi vurdu İngilizlerde misilleme olarak Berlin'i vurunca artık askeri sivil ayrımı ortadan kalktı. Britanya'ya durmaksızın bombardıma uçakları akın etti ve ciddi hasarlar verdiler ama bu savaşta istenilen etkiyi oluşturmadı bunun nedenini bir sonraki gönderide açıklayacağım.

Hazırlayan :
Politik Değildir - Non Political

 -Ermeni isyanı için bir sebep mevcut değildir.


Çünkü büyük devletler tarafından Türkiye'ye yaptırılan ıslahat tesirini yeni yeni göstermeye başlamıştı. Ermeniler parlementoda mevkiye sahiptiler. Hatta zamanında Nazır bile oldular. Devletin tab'ası ile aynı sosyal ve siyasi haklara sahiptiler. Memleketlerindeki asayiş Fransız generali Baumann tarafından yetiştirilmiş olan jandarmalar tarafından sağlanıyordu.
Ele geçirilen vesikalardan, beyannamelerden, silahlardan anlaşılıyor ki, isyan uzun zamandan beri hazırlanmış ve Rusya tarafından finanse edilmişti.
Ermeniler, cephede Ruslar tarafından durdurulmuş olan Türk ordusunun yanlarına ve gerilerine tesir etmek ile yetinmiyor, bu bölgelerdeki müslüman halkı da silip süpürüyordu. Şahidi bulunduğum Ermeni mezalimi, üstelik Türklere yukletilmek istenenden cok daha feci idi.

Ermeni tehcirinin, Türklerin hıristiyanlığı ezdiği şeklinde propaganda evvelden düşünülmüş, her turlu sertlikten kaçılmaya çalışılmıştı.Türklerın buna hakkı varmış. Propaganda b aşladı.Yabancı memleketlerin her tarafında da bu budalalığa inanıldı

Bu davada doğuyu tanıyanlardan sadece Talat Paşa'nın düşmanları söz söylemiş gibi duruyor,böylece Ermeniler mazlum,madur olarak gösteriliyordu. Bu hususun düzeltilmesi lazımdır. Seferberlık sırasında Ermenilerde Rus tufeklerı bulundu ve Türkiye Ermenılerı ile Rus Ordusu Komutanlığı arasında kararlaştırılmış bir anlaşmanın metni Türk Ordu komuntanının elıne geçti. Bu vesikaya göre Ermeniler, sabotaj yapmayı ve Türk kıtalarının gerilerine taaruz etmeyi kabul ediyorlardı İsyan adı geçen vesikalarda yazıldığı gibi tatbik edildi. Türkler, isyan için Ermenilere hiçbir vesile vermediler. Bu yüzden hadiselerin büyük kabahati Ermenilere aittir.


Bu hadiselerde Türklerin durumu takdir edilmelidir. Zalim, fakat görünüşte dindar Ermeniler, Türklere karşı feryat ediyor ve şikayette bulunuyorsa, onlara "sizin daha önce yaptığınız gibi" cevabını verilmelidir."
Katil Teylaryan'ı beraat ettiren hakim doğuda anlaşılamayacaktır. Katilin akli dengesinin tam olmadığına kimse inanmayacak ve cinayet, cinayet olarak kalacaktır

Hazırlayan :
-Politik Değildir - Non Political

Talat Paşa savaş bittikten sonra Ilk önce Sivastopol'e oradan da Berlin'e geçti, artık siyasi kariyerinin bittiğini söylüyor Enver ve Cemal gibi siyasi faaliyetlerde bulunmak istemiyordu. Berlin'de yaşadığı yer eski bir Sadrazam'a göre sefalet içinde bir yerdi. Paşa'nın yakın arkadaşı Cemal Azmi Talat Paşa'nın oturduğu yerin yakınına bir dükkan açmıştı. Talat Paşa sıklıkla buraya gelir eski yoldaşları Bahaedddin Şakir bey ve Cemal Azmi ile sohbet eder geri kalan zamanını da anılarını yazmak ile geçirirdi. 



Yine böyle bir günde Berlin sokaklarında yürür iken bir Ermeni tarafından arkasından vuruldu. Ölmeden birkaç gün önce Hamid Bey onu uyarmış Talat Paşa ise "Alında ne yazar ise o olur Hamid, elem çekme" demişti. Onu vuran Ermeni'nin adı Salomon Teyleryan'dı vurduktan sonra bir Alman tarafından yakalanmıştı mahkemeye çıkarıldı ve beraat etti, daha sonra Güney Afrika'ya gitti ve orada bir kahve kralı oldu. 



 

Talat Paşa'nın cenazesi büyük bir kalabalık ile beraber gömüldü yanında yalnızca Türk nüfus yoktu birçok Alman sivil ve asker eski müttefiklerini son yolculuğuna uğurlamaya gelmişti. Cenazesinde Osmanlı ordusunda çalışmış ve o sıralar Bavyera Harbiye Nazırı olan Von Kress heyecanlı bir konuşma yaptı. Daha sonra ise Bahaeddin Şakir bey heyecanlı ve üzüntülü bir konuşma yapmıştı, su sözler ile bitmişti : 


-Paşam... sen bir ideal uğruna öldün. Emin ol ki, biz de arkandan geleceğiz. Korkmuyor ve irkilmiyoruz. Yaptıklarımızın hesabını Allah ve millet huzurunda vermeye her zaman âmadeyiz. Nur içinde yat ve bizi bekle!

Bahaeddin Şakir bey de birkaç gün sonra Cemal Azmi ile beraber Ermeniler tarafından vuruldu, sözünü tutmuştu.

Bu sıralarda mahkeme bu davada Ermeni olayları hakkında kararlara varıyordu, Bronsart Paşa'nın buna itirazı ve bu konulara bakışı önemlidir, şöyle demişti :

-Teyleryan davasında dinlenen şahitler ya hadise hakkında ifade veremeyecek yahut tahkik edilen hadiseleri başkalarından işitmiş kimselerdir. Hakikati gören kimse mahkemeye çağrılmamıştır. Türkiye'deki Ermeni mezalimi sırasında bu vak'aların cereyan ettiği yerlerdeki Almanlar neden dinlenmemişlerdir?

Hazırlayan :
-Politik Değildir - Non Political

Bu sıralarda başlarında çok cesur olan kabiliyetli başbuğlar vardı. Kuman-Kıpçaklar 1091 yılında Bizans ile ittifak yaparak, Peçenekleri imha ettiler. Bu suretle Bizans mutlak bir felaketten kurtulmuş oldu. Daha sonra bir grup Kuman-Kıpçak Kapuç adlı bir başbuğ idaresinde Macaristan içlerine kadar sokuldu. 1093 yılında tekrar Kiyef knezliğine saldırıp, Toreçsk şehrini aldılar.


1094 yılında Kuman-Kıpçaklar ile Rus knezleri arasında barış yapıldı. Bu barışın en önemli maddesine göre Kuman-Kıpçak başbuğu Tugorkan’ın kızı ile Kiyef knezi evlenecekti.Bu suretle Karadeniz’in kuzeyinde bir süre barış sağlanacaktı. Fakat bu barış uzun sürmedi.Knez Vladimir Monomach’ın Kuman-Kıpçak elçilerini haince öldürmesi üzerine, tekrar Kuman-Kıpçak orduları Rus topraklarına girdi. Hatta başbuğ Benek (Bonyak) bir Pazara kşamı ani olarak Kiyef’e kadar yaklaşıp Knez’in köşkünü yakmıştı.

Diğer başbuğ Tugor han ise Pereslavl şehrine hücum etti. Fakat şehre yardım için gelen Rus knezleri Tugor Han’ı yenerek öldürdüler. Bu arada damadı (Svyatopolk), TugorHan’ı na’şını Kiyef’e götürerek merasimle gömdü. Kuman-Kıpçaklar derhal bu yenilginin acısını ani bir baskınla aldılar. Başbuğ Küre, Kiyef şehrine kadar geldi. O zamanki vekayinameyi yazan vak’anüvisin bulunduğu manastıra kadar giren Küre, kıymetli olan bütün eşyaları götürdü.

Daha sonraki yıllarda Kiyef ve Çernigov Knezlerinin Kuman başbuğlarının kızı ile evlendiğini görmekteyiz. Bundan sonra kısa bir müddet barış dönemi yaşandı. Volınya knezi David İgoroviç, Kuman-Kıpçaklarla ittifak yaparak 1099’da Macarlara karşı sefere çıktı.Macarlar, ağır bir zayiata uğratıldı. Arkasından Ruslar ile Kuman-Kıpçaklar arasında “Sakov”barışı yapıldı. Fakat bu barış da kısa sürdü ve Kiyef knezi Svyatopolk 1103’te Kuman-Kıpçakları Suteni nehri kıyısında ani bir baskınla yendi. Bu mağlubiyetin de acısını unutmayan Kumanlar, arka arkaya üç yıl Rus topraklarına akın yaptılar ve pek çok ganimet aldılar.

1110’lu yıllarda kabiliyetli başbuğlarını birer birer kaybeden Kumanlar, artık zayıflamaya başlamıştı.

Hazırlayan :
Politik Değildir - Non Political